Meer dan 380 voormalige Europese ministers, ambassadeurs en hoge ambtenaren roepen op tot opschorting van de associatieovereenkomst tussen de EU en Israël vanwege de systematische schendingen van de mensenrechten van Palestijnen door Israël. Lees hier hun volledige verklaring.
Geen respijt voor Palestina: Terwijl de aandacht van de wereld elders is gericht, heeft Israël, onder het mom van illegale militaire operaties tegen Iran en Libanon, de onderwerping van de Palestijnen in Gaza en de Westelijke Jordaanoever, inclusief Oost-Jeruzalem, voortgezet door zijn illegale bezettingsbeleid te intensiveren. Sinds 7 oktober 2023 zijn meer dan 73.000 Palestijnen gedood, waaronder 700 in de afgelopen zes maanden sinds het zogenaamde “staakt-het-vuren” in Gaza. De annexatie van Palestijns land door door het IDF beschermde kolonisten-terroristen gaat in hoog tempo door, en er staan nog meer landroofacties op de planning. Dit omvat de cruciale E1-corridor die de Westelijke Jordaanoever in tweeën deelt, waar de uitgifte van aanbestedingen door de Israëlische regering voor 3400 gebouwen op handen is. Israël blijft volledig straffeloos handelen en ondermijnt daarmee de tweestatenoplossing en een toekomstige Palestijnse staat waarvan het bestaan door 157 VN-lidstaten wordt erkend. Dit patroon van illegaal gedrag komt terug in de willekeurige en onevenredige aanvallen van Israël op Libanon, die hebben geleid tot het verlies van meer dan 2000 levens en tot grootschalige ontheemding en verwoesting.
Ondertussen worden de belegerde Palestijnse inwoners van Gaza beroofd van adequate humanitaire hulp als gevolg van aanhoudende toegangsbeperkingen, waarbij UNRWA en internationale ngo’s worden belemmerd in het verstrekken van dringend benodigde hulpgoederen en diensten in overeenstemming met hun operationele mandaten. Tegelijkertijd spartelt het zeer controversiële, door de VS geleide ‘Board of Peace’-plan voor Gaza en slaagt het er zelfs niet in de Israëlische militaire aanvallen op Palestijnen in Gaza te beteugelen. Alsof dit alles nog niet erg genoeg was, heeft Israël onlangs wetgeving aangenomen die voorziet in de doodstraf voor Palestijnen die worden aangeklaagd voor terrorisme-gerelateerde misdrijven, waarbij Joodse Israëli’s de jure zijn vrijgesteld. Deze weerzinwekkende wetgeving doet denken aan een apartheidsstaat die zonder wettelijke beperkingen handelt.
Eerbiediging van het internationaal recht is van het grootste belang: onze EU-Verdragen bepalen dat het optreden van de EU op het internationale toneel moet worden geleid door de bevordering van democratie, de rechtsstaat, de universaliteit en ondeelbaarheid van de mensenrechten en de fundamentele vrijheden, de eerbiediging van de menselijke waardigheid en de beginselen van de VN en het internationaal recht. De huidige Israëlische regering schendt deze kernbeginselen van de EU ten aanzien van Palestijnen, voor wier welzijn zij als bezettingsmacht juridisch en moreel verantwoordelijk blijft. Het belangrijkste is dat dit gedrag een schending vormt van artikel 2 van de associatieovereenkomst tussen de EU en Israël, waarin wordt bepaald dat „de betrekkingen tussen de partijen […] gebaseerd zijn op eerbiediging van de mensenrechten en de democratische beginselen […]“. Deze bepaling is een essentieel onderdeel van de associatieovereenkomst en de naleving ervan rust op beide partijen.
EU-optreden had al lang moeten plaatsvinden: het feit dat de EU er zowel in juli als in september 2025 niet in is geslaagd zelfs maar een bescheiden pakket maatregelen vast te stellen tegen het optreden van Israël in
Gaza – dat momenteel voor het Internationaal Gerechtshof wordt behandeld als mogelijke genocide – wordt internationaal gezien als een voorbeeld van dubbele moraal van de EU. Partners hebben opgemerkt dat, terwijl Rusland terecht wordt gesanctioneerd, er geen actie wordt ondernomen als reactie op het optreden van de Israëlische regering in Palestina en daarbuiten. Ondertussen blijven de Palestijnen blootgesteld aan aanhoudende aanvallen door een Israëlische regering die vastbesloten is hen te marginaliseren en hun leven ondraaglijk te maken, met als uiteindelijk doel hen van hun land te verdrijven. Het is onaanvaardbaar dat terwijl de mensenrechten van de Palestijnen en het internationaal recht systematisch worden geschonden, de EU verdeeld aan de zijlijn blijft staan zonder de invloed uit te oefenen die zij zou moeten uitoefenen. Daarom roepen wij de leiders van de EU-27 en de EU-instellingen op om:
(i) maatregelen te nemen om de associatieovereenkomst tussen de EU en Israël geheel of gedeeltelijk op te schorten;
(ii) de handel met illegale nederzettingen te verbieden;
(iii) de handel in militaire goederen met Israël stop te zetten;
(iv) de deelname van Israël aan EU-programma’s op te schorten; (v) de lijst van gesanctioneerde personen en visumverboden uit te breiden tot iedereen die betrokken is bij de onderdrukking van Palestijnen en schendingen van het internationaal recht;
(vi) een reeks mensenrechtenbenchmarks vast te stellen aan de hand waarvan het toekomstige gedrag van Israël kan worden gemonitord. Niet-naleving van deze benchmarks moet leiden tot het opleggen van aanvullende EU-sancties aan de Israëlische regering.
In deze tijd van onrust in het Midden-Oosten en temidden van de wijdverbreide schendingen van het internationaal recht door Israël is het van cruciaal belang dat de EU optreedt en Israël ter verantwoording roept.
Deze maatregel moet een hoeksteen vormen van de nieuwe EU-strategie voor de regio, die is gebaseerd op de kernwaarden van de Unie.
Verklaring medeondertekend op 15 april 2026 door 380 voormalige Europese ministers, ambassadeurs en hoge ambtenaren.
Link naar: Lijst van medeondertekenaars
